Back

ⓘ Sikidy malagasy. Ny sikidy na sikily dia fanao fahita manerana ani Madagasikara izay azo avy taminny sikidy arabo, izay niely erani Afrika noho ny fiparitahanir ..



                                               

Fianahana (sikidy)

Ny Fianahana, araka ny fanaovana sikidy malagasy, dia ny tsanganan-tsikidy fahadimy, iray aminny tsanganan-tsikidy enina ambinny folo, izay apetraka any aminny farany ambony, isanireo atao hoe renin-tsikidy, izay matetika tsy alahatra ho hita maso fa ao an-tsainny mpisikidy, noho izy vokatry ny famakiana marindrano ny tsanganan-tsikidy efatra voalohany manandrify ny lohanireo tsanganan-tsikidy ireo. Ny tsanganan-tsikidy manarakaraka azy dia ny Abily, ny Alisay ary ny Fahavalo. Ny tsanganana valo manaraka dia lazaina hoe tera-tsikidy. Misy vaniny efatra toy ny tsanganan-tsikidy malagasy reh ...

                                               

Fahavalo (sikidy)

Ny Fahavalo, araka ny fanaovana sikidy malagasy, dia ny tsanganan-tsikidy fahavalo, mipetraka eny aminny fàfana farany ambony, isanireo atao hoe renin-tsikidy, izay matetika tsy alahatra ho hita maso fa ao an-tsainny mpisikidy fotsiny, noho izy vokatry ny famakiana marindrano ny tsanganan-tsikidy efatra voalohany manandrify ny tongotrireo tsanganan-tsikidy ireo. Misy vaniny efatra toy ny tsanganan-tsikidy malagasy rehetra ny Fahavalo, misy "lohany" sy "tratrany" sy "valahany" na "vaniany" ary "tongony". Ny Fahavalo dia mety hiseho ao aminny iray aminireo sora-tsikidy enina ambinny folo toy ...

                                               

Kiba (sikidy)

Ny Kiba na Akiba na Trano, araka ny fanaovana sikidy malagasy, dia ny tsanganan-tsikidy fahenina ambinny folo farany, isanireo tsanganan-tsikidy valo atao hoe tera-tsikidy, izay apetraka any aminny fàfana faharoa eo ambaninireo atao hoe renin-tsikidy, vokatry ny fampifanampiana ny soratry ny Zanahary sy ny anny Tale. Misy vaniny efatra toy ny tsanganan-tsikidy malagasy rehetra ny Kiba na Trano, misy "lohany" sy "tratrany" sy "valahany" na "vaniany" ary "tongony". Ny Kiba dia mety hiseho ao aminny iray aminireo sora-tsikidy enina ambinny folo toy ny Tareky 1 1, ny Jama na Asombola 2 2, ny A ...

                                               

Asorotà (sikidy)

Ny Asorotà na Asorotany, araka ny fanaovana sikidy malagasy, dia ny tsanganan-tsikidy fahatelo ambinny folo, isanireo tsanganan-tsikidy valo atao hoe tera-tsikidy, izay apetraka any aminny fàfana faharoa eo ambaninireo atao hoe renin-tsikidy, vokatry ny fampifanampiana ny soratry ny Fahatelo sy ny anny Bilady. Misy vaniny efatra toy ny tsanganan-tsikidy malagasy rehetra ny Asorotany, misy "lohany" sy "tratrany" sy "vaniany" ary "tongony". Ny Asorotany dia mety hiseho ao aminny iray aminireo sora-tsikidy enina ambinny folo toy ny Tareky 1 1, ny Jama na Asombola 2 2, ny Asorasady 2 1 1, ny A ...

                                               

Fahatelo (sikidy)

Ny Fahatelo, araka ny fanaovana sikidy malagasy, dia ny tsanganan-tsikidy fahatelo, iray aminny tsanganan-tsikidy enina ambinny folo, izay apetraka any aminny farany ambony sy laharana fahatelo avy ankavanana ao aminny fàfana itambaranny tsanganan-tsikidy rehetra. Isanireo atao hoe renin-tsikidy ny Fahatelo, ka ny tsanganana, izay samy renin-tsikidy, eo alohany dia ny Tale sy ny Maly ary ny hafa manarakarala azy dia ny Bilady, ny Fianahana, ny Abily, ny Alisay ary ny Fahavalo. Ny tsanganana valo manaraka dia lazaina hoe tera-tsikidy. Misy vaniny efatra toy ny tsanganan-tsikidy malagasy reh ...

                                               

Tovolahy (sikidy)

Ny Tovolahy, Saily na Sely, araka ny fanaovana sikidy malagasy, dia ny tsanganan-tsikidy fahefatra ambinny folo, isanireo tsanganan-tsikidy valo atao hoe tera-tsikidy, izay apetraka any aminny fàfana faharoa eo ambaninireo atao hoe renin-tsikidy, vokatry ny fampifanampiana ny soratry ny Asorotany sy Lalana. Misy vaniny efatra toy ny tsanganan-tsikidy malagasy rehetra ny Tovolahy, misy "lohany" sy "tratrany" sy "vaniany" ary "tongony". Ny Tovolahy dia mety hiseho ao aminny iray aminireo sora-tsikidy enina ambinny folo toy ny Tareky 1 1, ny Jama na Asombola 2 2, ny Asorasady 2 1 1, ny Alahas ...

Sikidy malagasy
                                     

ⓘ Sikidy malagasy

Ny sikidy na sikily dia fanao fahita manerana ani Madagasikara izay azo avy taminny sikidy arabo, izay niely erani Afrika noho ny fiparitahanireo Arabo sy Silamo taty aminny kontinenta. Isanny singa iray mandrafitra ny finoan-drazana malagasy ny sikidy. Ny mpisikidy, izay tsy iza fa ny ombiasa na ombiasy, no hatoninny olona mitady hahafanta-javatra miafina na saro-pantarina. Tsy ny Ntaolo ihany no mila mpisikidy fa na ny Malagasy maro ankehitriny koa, na any ambanivohitra na an-tanandehibe. Manatona mpisikidy ny olona rehefa hanamboatra trano, rehefa handeha lavitra, rehefa misy ny halatra, rehefa hioty ny vokatry ny fambolena, rehefa hampaka-bady, rehefa marary, sns. Ny mpisikidy no mamaritra ny toerana na ny fotoana hanatanterahana ny zavatra iray.

Nilainny Ntaolo sy ny Malagasy maro ankehitriny ny manatona mpisikidy rehefa tsy salama, raha handeha lavitra, raha te hahafantatra ny fomba hampitomboana ny harena, raha te hahafantatra ny momba ny fitiavana, raha hamosavy na hamorika olona, raha hanenjika na hitsongo dia ny mpangalatra, sns.

Rehefa hisikidy dia alahatra hanana endrika fàfana eo aminny tany na ambony tsihy na ambony karazana latabatra iva dia iva ny voan-tsikidy izay matetika voam-pano, nefa mety ho voan-katsaka na zavatra hafa koa, mba hahafaha-mamantatra ny zava-miafina, aminny alalanny fanakarana ny hevitry ny laharam-boan-tsikidy miseho ao aminilay fàfana. Mandray anjara aminny fandaharana ny voan-tsikidy ny kisendrasendra. Rehefa avy nandahatra ny voa ny mpisikidy dia mandahatra azy ireo indray tsy aminny alalanny kisendrasendra intsony fa aminny alalanny kajy an-kandrina.

Ny foko sy ny faritra rehetra eto Madagasikara dia samy mahalala ny sikidy fa ny voambolana ampiasainy no mety samy hafa ary ny fivoasana azy no mety misy tsy fitoviana. Ny mpandinika ny tantaranny sikidy malagasy dia mihevitra fa ny Antemoro, any aminny faritra atsimo-atsinanani Madagasikara, indrindra fa ireo atao hoe Anakara, no Malagasy nahay nisikidy voalohany indrindra. Araka ny lovantsofinizy ireo dia avy any Maka tanàna any Arabia Saodita ankehitriny ny olona nitondra ny sikidy teto Madagasikara.

                                     

1. Fiforonan-teny

Ny teny hoe sikidy, araka ny hevitri Gabriel Ferrand 1886-1935, dia avy aminny voanteninny fiteny arabo sasany hoe sikhl, izay midika hoe "sary" na "endrika". Manakaiky io teny arabo io ny fanononana hoe sikily.

                                     

2. Famaritana

Toy izao no amaritani Régis Rajemisa-Raolison ny sikidy: "Fahaizana mampahalala ny ho avy na manazava ny antony nisian-javatra iray amin ny alalan ny fandaharana voan-tsaramaso na voan-kily, izay sarotra dia sarotra ho an ny tsy niofana amin izany."

                                     

3. Fandaharana ny voan-tsikidy

Lazaina fa "manangan-tsikidy" na "mandaha-tsikidy" ny ombiasa na ombiasy rehefa mametraka ireo voan-javatra eo ambony tsihy fisikidiany mba hahazoany endrika na soratra hofantarin-kevitra. Lazaina hoe "mamaky sora-tsikidy" kosa izy rehefa manakatra ny hevitra ambaranizany endrika na soratra voaforona aminny alalanny voan-tsikidy izany. Ireto avy ny anaran ireo toerana ametrahana ny tsanganam-boan-tsikidy na sora-tsikidy ao aminny fàfana, izay miisa enina ambinny folo: Tale, Maly, Fahatelo, Bilady, Fianahana, Abily, Alisay, Fahavalo, Fahasivy, Ombisa, Haja, Zanahary, Asorotà, Tovolahy, Lalana ary Trano. Ny fàfana rehetra mety ho azo dia miisa 65 536 izany hoe 2 16. Ireo anarana ireo dia manondro anjara asa, izany hoe sokajinolona na singanolona, sokajin-javatra na singan-javatra, mandray anjara aminny fiainanny olona na ny zavatra hafa tiana hofantarin-toetra.

                                     

3.1. Fandaharana ny voan-tsikidy Fitokavana ny fanahy, famohazana ny sikidy

Mipetraka aminny tany ny mpisikidy sady mitodika miantsinanana. Velariny ny tsihy kely natokana ho aminizany. Alainy avy ao aminny kitapon-tsikidy ny voam-pano na voanny hazomainty na voan-kily na madiro na voan-karabo na voan-tsaramaso ka apetrany eo ankaviany. Apetrany eo anoloany ny sila-bato vatomazava na koaritsa iray izay inoanny olona fa misy hasiny. Fohaziny ny sikidy aminny alalanny fitokavana. Tsy miato ny fitokavana ny fanahy sy ny famohazana ny sikidy mandritra ny fandaharana ny voan-tsikidy ka madra-pahazoana ny fàfana feno ahitana sora-tsikidy enina ambinny folo.

                                     

3.2. Fandaharana ny voan-tsikidy Ny renin-tsikidy

Atao hoe "renin-tsikidy" ireo tsanganam-boan-tsikidy valo voalohany izay azo, tsy aminny alalanny fanakambanana na fampivadiana tsanganan-tsikidy, fa avy aminny famakiana mijidina sy famakiana marindrano ny tsanganam-boan-tsikidy azo aminny alalanny karazana fisarihana izay inoanny olona fa tsy vokatry ny kisendrasendra fotsiny fa tarihinireo fanahy notokavina. "Renin-tsikidy" no iantsoana azy ireo satria ny fanambarana na "fampivadiana" azy ireo no "miteraka" ny tsanganam-boan-tsikidy hiforona manaraka izay atao hoe "tera-tsikidy". Ny tsanganana iray dia foroninny voan-tsikidy efatra hatraminny valo alahatra mifanao ambaratonga efatra voany iray na roa avy ambony mianambany ka ny ambaratonga voalohany dia atao hoe "lohany", ny faharoa "tratrany", ny fahatelo "valahany" na "vaniany" ary ny fahefatra farany "tongony".

                                     

3.3. Fandaharana ny voan-tsikidy Dingana faharoa

Jerenny mpisikidy avy ankavanana miankavia ireo tsanganana efatra voalohany ireo ka ahafahany mamorona tsanganana efatra hafa mitondra ireto anarana ireto: ny Fianahana "zanaka" izay tsanganan-tsikidy laharana fahadimy, ny Abily "reny" izay tsanganan-tsikidy laharana fahenina, ny Alisay "vady" izay tsanganan-tsikidy laharana fahafito ary ny Fahavalo "rafy" izay tsanganan-tsikidy laharana fahavalo araka io anarany io. Famakiana marindrano ny fàfana voalohany no ahazoana izany fa tsy fanaovana fisarihana avy aminny tokon-tsikidy mandeha tsiefatrefatra. Ny Fianahana dia ny lohanny Tale, Maly, Fahatelo ary Bilady; ny Abily dia ny tratranireo tsangan-tsikidy voatanisa ireo; ny Alisay dia ny maoja na vanianireo tsanganan-tsikidy efatra ireo, ary ny Fahavalo dia ny tongotrireo tsanganan-tsikidy ireo.

                                     

3.4. Fandaharana ny voan-tsikidy Ny tera-tsikidy

Ny tera-tsikidy dia vokatra azo avy aminny fanakambanana na fampivadiana izay tsanganan-tsikidy efa misy rahateo. Avy aminny fanakambanana an-tsaina tsiroaroa ireo tsanganana valonny renin-tsikidy no ahazoany ny lasitra faharoa antsoina hoe "tera-tsikidy" izay ahitana tsanganana valo. Ny loha atambatra aminny loha, ny tratra aminny tratra, sns. Raha ankasa ny isa azo izany hoe 2 na 4 dia tsorina ho voa roa aminny farany ny fanakambanana na fampivadiana sady lazaina hoe "velona", fa raha tsy ankasa izany hoe 3 dia tsorina ho voa tokana sady atao hoe "maty".

Ny tsanganan-tsikidy sora-tsikidy manana laharana tsy ankasa no azo voalohany, dia ny Lalana faha-15, ny Asorotà na Asorotany faha-13, ny Haza na Haja faha-11 ary ny Fahasivy faha-9. Avy ankavanana miankavia hatrany ny fandaharana azy ireo. Ny azo manaraka dia ny tranganan-tsikidy manana laharana ankasa, izay tsy inona fa ny Tovolahy faha-14 sy ny Ombiasa faha-10 sy ny Zanahary faha-12 ary ny Trano na Kiba faha-16.



                                     

3.5. Fandaharana ny voan-tsikidy Dingana fahatelo

Atambatra na "ampifanambadina" ny voan-tsikidy iray andalana ao aminny tsanganana mifanakaiky. Ny fanakambanana ny Tale sy ny Maly no manome ny Lalana faha-15; ny fanakambanana ny Fahatelo sy ny Bilady no manome ny Asorotà.faha-13; atambatra ny Fianahana sy ny Abily mba hahazoana ny Haja faha-11. Akambana ny Alisay sy ny Fahavalo mba hahazoana ny Fahasivy faha-9.

                                     

3.6. Fandaharana ny voan-tsikidy Dingana fahefatra

Atambatra ny tsanganana Asorotà sy Lalana dia ahazoana ny tsanganana Tovolahy faha-14. Atambatra ny tsanganana Fahasivy sy Haja ka manome ny tsanganana Ombiasa faha-10.

                                     

3.7. Fandaharana ny voan-tsikidy Dingana fahadimy

Akambana ny tsanganana Ombiasa sy Tovolahy mba hahazoana ny tsanganana Zanahary faha-12.

                                     

3.8. Fandaharana ny voan-tsikidy Dingana fahenina farany

Akambana ny tsanganana Zanahary sy Tale mba hahazoana ny tsanganana Trano na Kiba faha-16.

                                     

4.1. Ireo tsanganam-boan-tsikidy Tale

Ny Tale no tsanganan-tsikidy voalohany, apetraka any aminny farany ambony sy farany ankavianny fàfana fitambaranny tsanganan-tsikidy rehetra. Ny Tale dia anarana iantsoana ny mpanontany aminny sikidy. Io no anjara asa voaolohany ao aminny tsanganan-tsikidy ka ny sora-tsikidy mety hiaraka aminy no milaza ny eritreritra na ny toetra na ny zavatra momba ny mpanontany.

                                     

4.2. Ireo tsanganam-boan-tsikidy Maly

Ny Maly no tsanganan-tsikidy faharoa, apetraka any aminny farany ambony sy laharana faharoa farany avy ankavananny fàfana itambaranny tsanganan-tsikidy rehetra. Ny Maly dia anarana iantsoana ny harena aminny sikidy. Io no anjara asa faharoa ao aminny tsanganan-tsikidy ka ny sora-tsikidy mety hiaraka aminy no milaza ny mombamomba ny fiharian-karenny "mpanontany".

                                     

4.3. Ireo tsanganam-boan-tsikidy Fahatelo

Ny Fahatelo no tsanganan-tsikidy fahatelo, apetraka any aminny farany ambony sy laharana fahatelo avy ankavanana ao aminny fàfana itambaranny tsanganan-tsikidy rehetra. Ny Fahatelo dia anarana iantsoana ny rahalahy na ny olona tsy manatrika nefa resahina, ny olon-kafa.

                                     

4.4. Ireo tsanganam-boan-tsikidy Bilady

Ny Bilady no tsanganan-tsikidy fahefatra, apetraka any aminny farany ambony sy laharana fahefatra avy ankavanana ao aminny fàfana itambaranny tsanganan-tsikidy rehetra. Ny Bilady dia anarana iantsoana ny tany na ny toeram-ponenana.

                                     

4.5. Ireo tsanganam-boan-tsikidy Fianahana

Ny Fianahana no tsanganan-tsikidy fahadimy, any aminny farany ambony no misy azy ao aminny fafana itambaranny tsanganan-tsikidy enina ambinny folo. Ny mpisikisy za-draharaha dia tsy mamorona tsanganana hita maso manokana hanehoana azy fa matetika ao an-tsainny mpisikidy, noho izy vokatry ny famakiana marindrano ny tsanganan-tsikidy efatra voalohany ny Tale sy ny Maly sy ny Fahatelo ary ny Bilady manandrify ny lohanireo tsanganan-tsikidy ireo. Ny Fianahana dia anarana iantsoana ny "zanaka". Io no anjara asa fahadimy aminny sikidy ka ny sora-tsikidy mety hiaraka aminy no milaza ny mombamomba ny "zanaka".

                                     

4.6. Ireo tsanganam-boan-tsikidy Abily

Ny Abily no tsanganan-tsikidy fahenina na andalan-tsikidy raha ny marina kokoa, mipetraka manaraka ny Fianahana, izay matetika tsy alahatra ho hita maso fa ao an-tsainny mpisikidy fotsiny, noho izy vokatry ny famakiana marindrano ny tsanganan-tsikidy efatra voalohany ny Tale sy ny Maly sy ny Fahatelo ary ny Bilady manandrify ny tratranireo tsanganan-tsikidy ireo. Ny Abily dia anarana iantsoana ny reny na ny eritreri-dratsy na ny vehivavy antitra.

                                     

4.7. Ireo tsanganam-boan-tsikidy Alisay

Ny Alisay no tsanganan-tsikidy fahafito na andalan-tsikidy raha ny marina kokoa, mipetraka manaraka ny Abily, izay matetika tsy alahatra ho hita maso fa ao an-tsainny mpisikidy fotsiny, noho izy vokatry ny famakiana marindrano ny tsanganan-tsikidy efatra voalohany ny Tale sy ny Maly sy ny Fahatelo ary ny Bilady manandrify ny valahana na vanianireo tsanganan-tsikidy ireo. Ny Alisay dia anarana iantsoana ny vady, ny vehivavy tiana na ny vehivavy sakaiza. Io no anjara asa fahafito amin ny sikidy malagasy ka ny sora-tsikidy mety hiaraka aminy no milaza ny mombamomba ny vady na ny vehivavy tiana.

                                     

4.8. Ireo tsanganam-boan-tsikidy Fahavalo

Ny Fahavalo no tsanganan-tsikidy fahavalo, miapetraka eo manaraka ny Alisay, izay matetika tsy alahatra ho hita maso noho izy vokatry ny famakiana marindrano ny tsanganan-tsikidy efatra voalohany ny Tale sy ny Maly sy ny Fahatelo ary ny Bilady manandrify ny tongotrireo tsanganan-tsikidy ireo. Ny Fahavalo dia anarana iantsoana ny rafy, ny mpifanandrina aminny tena.

                                     

4.9. Ireo tsanganam-boan-tsikidy Fahasivy

Ny Fahasivy no tsanganan-tsikidy fahasivy, apetraka any aminny fàfana faharoa eo ambaninireo atao hoe renin-tsikidy, vokatry ny fampifanampiana ny soratry ny Alisay sy ny Fahavalo. Ny Fahasivy dia manondro ny fanahy tsy hita maso sy ny ody.

                                     

4.10. Ireo tsanganam-boan-tsikidy Ombiasa

Ny Ombiasa no tsanganan-tsikidy fahafolo, apetraka any aminny fàfana faharoa eo ambaninireo renin-tsikidy, vokatry ny fampifanampiana ny soratry ny Fahasivy sy ny anny Haja na Haza. Ny Ombiasa dia manondro tokoa ny ombiasa na ombiasy.

                                     

4.11. Ireo tsanganam-boan-tsikidy Haja

Ny Haja na Haza no tsanganan-tsikidy fahiraika ambinny folo, apetraka any aminny fàfana faharoa eo ambaninny renin-tsikidy, vokatry ny fampifanampiana ny soratry ny Fianahana sy ny Abily. Manondro ny sakafo ny Haja.

                                     

4.12. Ireo tsanganam-boan-tsikidy Zanahary

Ny Zanahary na Haky no tsanganan-tsikidy faharoa ambinny folo, apetraka any aminny fàfana faharoa eo ambaninny renin-tsikidy, vokatry ny fampifanampiana ny soratry ny Ombiasa sy anny Tovolahy. Manondro ani Zanahary na Andriamanitra ny Haky.

                                     

4.13. Ireo tsanganam-boan-tsikidy Asorotà

Ny Asorotà na Asorotany no tsanganan-tsikidy fahatelo ambinny folo, apetraka any aminny fàfana faharoa eo ambaninny renin-tsikidy, vokatry ny fampifanampiana ny soratry ny Fahatelo sy ny anny Bilady. Ny Asorotà dia manondro ny Razana.

                                     

4.14. Ireo tsanganam-boan-tsikidy Tovolahy

Ny Tovolahy na Saily na Sely no tsanganan-tsikidy fahefatra ambinny folo, apetraka any aminny fàfana faharoa eo ambaninny renin-tsikidy, vokatry ny fampifanampiana ny soratry ny Asorotany sy Lalana. Manondro ny vahoaka ny Tovolahy na Saily.

                                     

4.15. Ireo tsanganam-boan-tsikidy Lalana

Ny Lalana no tsanganan-tsikidy fahadimy ambinny folo, apetraka any aminny fàfana faharoa eo ambaninny renin-tsikidy, vokatry ny fampifanampiana ny soratry ny Tale sy ny anny Maly. Manondro ny lalana, araka io anarany io, ny Lalana.

                                     

4.16. Ireo tsanganam-boan-tsikidy Trano na Kiba

Ny Trano na Kiba no tsanganan-tsikidy fahenina ambinny folo sady farany, apetraka any aminny fàfana faharoa eo ambaninny renin-tsikidy, vokatry ny fampifanampiana ny soratry ny Zanahary sy ny anny Tale. Anondroana ny trano tokoa ny Trano na Kiba.

                                     

5. Ny sora-tsikidy

Ny sora-tsikidy dia ny endrika alainny tsanganan-tsikidy na andalan-tsikidy arakaraka ny filaharana sy ny isanny voan-tsikidy mamorona azy. Samy manana ny anarany ny sora-tsikidy tsirairay araka ny isa sy ny fipetraky ny voa ao aminy. Izany dia tsy miankina aminny toerana misy ilay tsanganana na andalana ao aminny fàfana. Noho izany, na dia samy Tale ohatra dia tsy voatery hitovy ny isa sy ny filaharanny voa ao aminy. Ireo anarana ireo dia avy aminny teny arabo nefa efa nampifanarahinny Malagasy aminny firafitry ny feon-teniny sady matetika dia very ny tena fifandraisany ka indraindray mifandiso. Izany fifandisoana izany dia hita koa na aminny samy teny malagasy aza.

                                     

5.1. Ny sora-tsikidy Ny anaranny sora-tsikidy

Ny sora-tsikidy dia mitondra anarana izay misy tsy fitoviam-panononana araka ny faritra eto Madagasikara. Misy koa ny anarana roa na maro nefa manondro tsanganana iray. Ireo anarana ireo dia manondro ny fiheverana na ny toetranny mpitana anjara asa toy ny Talé, Maly, Fahatelo, Bilady, Fianahana, Abily, sns.

                                     

5.2. Ny sora-tsikidy Tareky

Atao hoe Tareky, Taraiky, Tareke na Taraika ny sora-tsikidy ahitana ireto isam-boan-tsikidy ireto, raha isaina avy any ambony mankany ambany: 1 1.

                                     

5.3. Ny sora-tsikidy Jama na Asombola

Atao hoe Jama na Asombola, Asimbola ny sora-tsikidy ahitana ireto isam-boan-tsikidy ireto, raha isaina avy any ambony mankany ambany: 2 2.

                                     

5.4. Ny sora-tsikidy Asorasady na Adabara

Atao hoe Asorasady na Alahasady, Alahasaty, Alasady, Alahazady, na Asorovavy, Asoravavy misy koa ny manao anio hoe Asoralahy na Asorolahy, na Alidebara, Adabara, Adabaraho ny sora-tsikidy ahitana ireto isam-boan-tsikidy ireto, raha isaina avy any ambony mankany ambany: 2 1 1.

Raha tsy faritana mazava ny faritra eto Madagasikara manao ny fanandroana dia mifangaro aminny anaranny Alikasajy ny anaranny Asorasady.

                                     

5.5. Ny sora-tsikidy Alitsimay

Atao hoe Alitsimay, Alisimay, Aditsimay, Aletsimay, Alatsimay, Alitsimahy na Alotsima ny sora-tsikidy ahitana ireto isam-boan-tsikidy ireto, raha isaina avy any ambony mankany ambany: 2 1 2.

                                     

5.6. Ny sora-tsikidy Alokola

Atao hoe Alokola, Alikola, Alahokoja na Alokolo ny sora-tsikidy ahitana ireto isam-boan-tsikidy ireto, raha isaina avy any ambony mankany ambany: 1 2 1.

                                     

5.7. Ny sora-tsikidy Mohadidy na Alohotsy

Atao hoe Mohadidy na Alohotsy, Alihotsy, Alahotsy, na Alakaosy ny sora-tsikidy ahitana ireto isam-boan-tsikidy ireto, raha isaina avy any ambony mankany ambany: 2 1 2 1.

Raha tsy faritana mazava ny faritra eto Madagasikara manao ny fanandroana dia mifangaro aminny anaranny Mohadidy ny anaranny Karija.

                                     

5.8. Ny sora-tsikidy Adalo

Atao hoe Adalo na Karija na Mikarija, na Alohotsy ny sora-tsikidy ahitana ireto isam-boan-tsikidy ireto, raha isaina avy any ambony mankany ambany: 1 2 1 2.

Raha tsy faritana mazava ny faritra eto Madagasikara manao ny fanandroana dia mifangaro aminny anaranny Mohadidy ny anaranny Adalo.

                                     

5.9. Ny sora-tsikidy Alaimora

Atao hoe Alaimora, Alahamora, Alahimora, Alohomora, Alemora, Alahomora, Alaomora ny sora-tsikidy ahitana ireto isam-boan-tsikidy ireto, raha isaina avy any ambony mankany ambany: 2 1 2 2.

                                     

5.10. Ny sora-tsikidy Alibiavo

Atao hoe Alibiavo, Alibeavo, Alibiavo, Alibaiavy, Alibiavy, Alabiavo, Alibeavotse, Alibeiavo, Alibeavy na Adibijady ny sora-tsikidy ahitana ireto isam-boan-tsikidy ireto, raha isaina avy any ambony mankany ambany: 2 1 2.

                                     

5.11. Ny sora-tsikidy Alahizana

Atao hoe Alaizana, Alihizana, Alizany, Alahizany, Alihiza, Aalaizany, Relahaza, Alaizana, na Adimizana ny sora-tsikidy ahitana ireto isam-boan-tsikidy ireto, raha isaina avy any ambony mankany ambany: 1 2 2.

                                     

5.12. Ny sora-tsikidy Alikisy

Atao hoe Alikisy, Alikise, Aldikisy, Alinohisa ny sora-tsikidy ahitana ireto isam-boan-tsikidy ireto, raha isaina avy any ambony mankany ambany: 2 1.

                                     

5.13. Ny sora-tsikidy Alakarabo na Kizo

Atao hoe Alakarabo, Alikarabo, na Kizo ny sora-tsikidy ahitana ireto isam-boan-tsikidy ireto, raha isaina avy any ambony mankany ambany: 1 2 1 1.

                                     

5.14. Ny sora-tsikidy Betsivongo na Alikasajy

Atao hoe Betsivongo, Alikasajy, Alikozaza, Adikasajy, Adikasajy, Alikoasajy, Alakasajy, Likoasajy ny sora-tsikidy ahitana ireto isam-boan-tsikidy ireto, raha isaina avy any ambony mankany ambany: 1 2 1.

Raha tsy faritana mazava ny faritra eto Madagasikara manao ny fanandroana dia mifangaro aminny anaranny Alahasady ny anaranny Betsivongo.

                                     

5.15. Ny sora-tsikidy Karija

Atao hoe Karija, Kariza, Karinja, na Adalo, na Vontsira ny sora-tsikidy ahitana ireto isam-boan-tsikidy ireto, raha isaina avy any ambony mankany ambany: 1 2.

                                     

5.16. Ny sora-tsikidy Alakaosy

Atao hoe Alakaosy ny sora-tsikidy ahitana ireto isam-boan-tsikidy ireto, raha isaina avy any ambony mankany ambany: 2 1 1.

                                     

5.17. Ny sora-tsikidy Fanasokajiana ny tsanganan-tsikidy

Raha ankasa, izay atao hoe koa "tsy ota" miisa 4 na 6 na 8 ny totalinny voan-tsikidy ao aminny tsanganana iray dia atao hoe mpanjaka izany, fa raha tsy ankasa na "ota" miisa 5 na 7 kosa dia atao hoe andevo. Ny fanavahana ny mpanjaka sy ny andevo dia misy dikany lehibe aminny fanakarana ny hevitry ny sikidy. Mahery ny mpanjaka fa malemy kosa ny andevo.

                                     

5.18. Ny sora-tsikidy Mpanjaka

Mpanjaka ny Tareky 1, 1, 1, 1, ny Alasady 1, 1, 2, 2, ny Adalo 1, 2, 1, 2, ny Alokola 1, 2, 2, 1, ny Alotsimay 2, 1, 1, 2, ny Alohotsy 2, 1, 2, 1, ny Adabara 2, 2, 1, 1 ary ny Asombola 2, 2, 2, 2.

                                     

5.19. Ny sora-tsikidy Andevo

Andevo kosa ny Karija 1, 1, 1, 2, ny Alimizanda 1, 1, 2, 1, ny Alakarabo 1, 2, 1, 1, ny Renilaza 1, 2, 2, 2, ny Alakaosy 2, 1, 1, 1, ny Alaimora 2, 1, 2, 2, ny Alibiavo 2, 2, 1, 2 ary ny Alikisy 2, 2, 2, 1.

                                     

5.20. Ny sora-tsikidy Anaranny sora-tsikidy aminny teny arabo

Tsy voatahirinny mpanandro malagasy ny anaranny sora-tsikidy rehetra aminny teny arabo satria nosoloany anaram-bintana ny sasany noho ny fampifandraisana ny sikidy malagasy aminny fanandroana.

Ireto ny anaranny sora-tsikidy aminny teny arabo, nefa marihina fa tsy tokana ireo anarana ireo fa mety samihafa arakaraka ny fotoana sy ny toerana nanaovana ny sikidy tany aminny faritra arabo:

  • El otba ed dâkhila "tokonana anatiny fidirana" 2 1
  • El qabd ed dakhil "tadim-baravarana mivoaka" 2 1 2 1 -
  • Et thaqàfa "faranitan-tsaina", "fahalalana" 1 2 1 -
  • Naqiyou el khadd "madio takolaka" tsy misy volom-bava 1 2 1 -
  • El kausadj "vitsy volombava" 1 2 1 Alikasajy
  • El qabd el kharidj "tadim-baravarana miditra" 1 2 1 2 -
  • An nasr ed dâkhil "fandresena miditra" 2 1 -
  • El bayad "hafotsy", "loko fotsy" 2 1 2 Alibiavo
  • El djamaâ "vahoaka", "fivoriambe" 2 Jama
  • Et tariq "lalana" 1 Tareky na Taraiky
  • An nasr el kharidj "fandresena mivoaka" 1 2 -
  • El idjtimaà "fihaonana", "firaisana", "fikambanana" 2 1 2 Alotsimay
  • El otbet el kharidja "tokonana ivelany fivoahana" 1 2 Karija
  • El homra "hamena"n "loko mena" 2 1 2 Alaimora na Alahamora
  • Ed dahik / "fihomehezana" 1 2 -
  • El mankus "voavadika", "voatsingoloka" 2 1 Alinkisy


                                     

6. Ny mpisikidy

Lehilahy mpisikidy

Matetika dia lehilahy mihoatra ny efapolo taona no misahana ny asanny mpisikidy.

Vehivavy mpisikidy

Aminny faritra maro dia tsy afaka ny ho mpisikidy ny vehivavy raha tsy efa maty ray na tsy efa tsy eo intsony efa maty ny anadahy iray tampo aminy rehetra.

                                     

6.1. Ny mpisikidy Sokajinny mpisikidy

Ny mpisikidy dia matetika tsy mionona aminny maha mpisikidy azy fotsiny fa misahana zavatra maro toy ny fanandroana sy ny fanaovana ody, ka matetika dia ny ombiasa na ombiasy ihany no mpisikidy.

Ny mpisikidy dia mety ho mbola mianatra, na vao mizatra asa, na efa mahay ka manana traikefa betsaka. Atao hoe tsimaito ny mpisikidy mahay any aminny faritry ny Antandroy. Ny ombiasa mpisikidy dia tokony hanana ody sy sampy na mohara, sady tokony mahalala ny fampiasana ny zava-maniry atao hoe volohazo.

                                     

6.2. Ny mpisikidy Lehilahy mpisikidy

Matetika dia lehilahy mihoatra ny efapolo taona no misahana ny asanny mpisikidy.

                                     

6.3. Ny mpisikidy Vehivavy mpisikidy

Aminny faritra maro dia tsy afaka ny ho mpisikidy ny vehivavy raha tsy efa maty ray na tsy efa tsy eo intsony efa maty ny anadahy iray tampo aminy rehetra.

                                     

6.4. Ny mpisikidy Mpisikidy tsy ombiasa

Azonny tsirairay atao ny misikidy nefa inoanny Malagasy maro fa tsy ho marina ny zavatra hitany aminny alalanny sikidy nataony noho izy tsy nohasinina manokana aminizany. Hikirakira voan-javatra tsy misy dikany izy raha tsy nandalo fianarana sy sedra maro, tsy ho marina ny faminaniany ny hoavy sy ny famantarany ny zava-miafina, tsy ho sitrana ny aretina, tsy ho voavaha ny olana. Ny antony dia satria tsy hifoha ny sikidy, tsy hovoatoka na tsy ho taitra aminny fitokavana atao ny razana sy ny fanahy hitarika ny tananny mpisikidy.

                                     

6.5. Ny mpisikidy Fifandraisanny samy mpisikidy

Mifandray ny samy mpisikidy raha tsy misy ny tsy fifankazahoana noho ny antony maro. Mifanakalo traikefa ny mpisikidy, mampianatra izay olona tokony handova ilay fahalalana. Misy koa ny fifammivarotana fahalalana toy ny fomba filaharan-tsikidy manana ny maha izy azy manokana nefa tsy ary ho laninny mpisikidy hafa tsianjery. Raha misy ny fifampivarotana dia aminny alalanny biby fiompy na vola izany. Atao sary aminny taratasy ny sora-tsikidy mba hahamora ny fitadidiana na ny fandikana azy homena ny mpisikidy liana satria tsy mbola manana anizany.

                                     

7.1. Ny fampiasana ny sikidy Fanamasinana ny sikidy sy ny zavatra momba azy

Mba hahamasina ny sikidy sy ny ody amam-panafody homenny ombiasa ny mpanontany azy dia andrarahany vovoka fotsy ny sikidy efa mivelatra ka akany izany vovoka izany ka atao ny anaty kaopy na kapoaka sy afangarony aminny zavatra hafa toy ny ravin-kazo nototoina, ny vovo-kazo sahaza izany, ny tantely, ny ronono, ny zavatra avy ao aminny sampy na mohara, ny ram-biby nanaovana sorona, sns. Izany fangaron-javatra natao taminny sikidy izany no entina eo aminny toerana voatondronny sikidy hanaovan-javatra mba hanalana ny faditra na handroahana ny vintan-dratsy, ho fofoninny marary, hafafy aminny mpanontany mila tsodrano, na hatelina koa aza.

                                     

7.2. Ny fampiasana ny sikidy Aminny fahalalana ny antonny aretina

Heverinny Malagasy ho roa ny antony mahatonga ny olona harary: mety ho avy aminny herinny fanahy tsy hita maso izany na avy aminny asanny olombelona. Raha avy aminny fanahy ny aretina dia midika sazy na fampitandremana izany, ka raha tsy andraisana fepetra ny marary dia mety hihamafy ny aretiny. Mety nahatezitra ny fanahy ny tsy fanajana ny fady na ny tsy fanajana ny voady natao. Mety avy aminny sitraponny olona no mahatonga ny aretina, ka izany no atao hoe tolaka. Mety avy aminny sakafo nasiana ody izany na aminny ody mahataka-davitra. Ilay olona namorika ny namany io no atao hoe Fahatelo aminny voambolanny mpisikidy.

                                     

7.3. Ny fampiasana ny sikidy Alohanny handeha

Tsaratsara kokoa ho anny Malagasy mpandala ny finoan-drazana ny manontany mpisikidy alohanny handehanany an-tany lavitra mba hahafantarany ny andro tsara tokony hiaingany sy mba hahalalany na mety na tsy mety aminny vintany ilay toerana tiany haleha. Misy koa ireo olona tsy mivoaka ny tranony mihitsy raha tsy efa nijery sikidy.

                                     

7.4. Ny fampiasana ny sikidy Alohanny hitady harena

Alohanny hitady harena dia tianny Malagasy mino ny sikidy ny tsy manatanteraka zavatra mety hahavery harena azy na hampiditra loza hafa. Ohatra, alohanny hitady volamena na volafotsy dia tsy maitsy tondroinny mpisikidy ny andro tsara tokony hanombohany izany.

                                     

7.5. Ny fampiasana ny sikidy Alohanny hanatanteraka fanambadiana

Aminny Malagasy mandala ny finoan-drazana dia tsara raha fantarinny lehilahy te hampakatra vehivavy iray ny vintanity vehivavy ity, sao mifandratra vintana izy roa.

                                     

7.6. Ny fampiasana ny sikidy Alohanny hanorina zavatra

Aminny toerana maro eto Madagasikara izay mbola mandala ny finoan-drazana, na aminizao andronny fandrosoana izao aza, dia tsy maitsy anontaniana ny mpisikidy ny andro tsara hanombohana ny fanorenana trano na sekoly na hanamboarana tohodrano na fantsakana, sns, raha tsy izany dia tsy sahy hampiasa ny zava-bita ny mponina nitondrana ny asa fampandrosoana satria heveriny fa mety andro ratsy sy toerana ratsy no nanaovana izany asa izany.

                                     

8. Fitenenana momba ny sikidy sy ny mpisikidy

  • Sikidin-dRatsiambara: ny vava mandambolambo no androatokom-pahaizana.
  • Sikidin-dRahivina: laha tsy lahy, vavy.
  • Sikidin-dRandranobe: tsy ody faty, fa ala nenina.
  • Sikidy soa tsy andihizana, sikidy ratsy tsy itomaniana.
  • Aza mila voa tsy ary, toy ny mpisikidy mampandihy ny marary.
  • Manao zanaky ny mpisikidy ka tsy mba ho faty, na zanaky ny mpanefy ka tsy ho may.
                                     

9. Voambolana

  • Adibijady na Alibijady: anaranny laharan-tsikidy fahavalo amin ny sikidy alanana: 1 2 1
  • Sorotà: anaranny laharan-tsikidy fahatelo ambinny folo, izay midika hoe "mpitsara"
  • Alanana na sikidy alanana: karazan-tsikidy misy andalana efatra, mitondra laharana efatra tsirairay avy indray
  • Joria: karazan-tsikidy ametrahana aminny laharana roa mifanao ambony sy ambany ny voan-tsikidy ao anaty kitranotrano valo avy
  • Ajale: anarana iantsoana ny tsiny fototry ny loza
  • Vontsira: anarana laharan-tsikidy
  • Fohafoha: teny ampiasanny mpisikidy hamohazany ny fanahy, indrindra ny fanahinanny razana
  • Molahidy: anaran-daharan-tsikidy
  • Adinkisa na Adikisy na Alinkisa: anarana laharan-tsikidy iray aminny sikidy alanana
  • Dovy: anarana iantsoana ny fahavalo na ny rafy
  • Ontany: anaranny laharan-tsikidy izay midika hoe "tany" na "tanàna"
  • Adikasajy na Alikasajy: anaranny laharan-tsikidy faharoa ambin ny folo aminny sikidy alanana
  • Fahatelo na Fahatelobe: ilazana ny fahavalo sy ny rafy, iantsoana ny laharana fahatelo aminny sikidy
  • Aditsimay na Alitsimay: anaranny laharan-tsikidy fahenina aminny sikidy alanana
  • Alaizany: anaranny laharan-tsikidy fahadimy aminny sikidy alanana
  • Asoralahy: anaranny laharan-tsikidy fahatelo aminny sikidy alanana
  • Odovy: anaranny laharan-tsikidy milaza loza na tsy fanambinana
  • Saily: anaranny laharan-tsikidy fahefatra ambinny folo, milaza ny reny na ny besinimaro
  • Safaray: anaranny laharan-tsikidy fahadimy ambinny folo, izay midika hoe "lalana"
  • Asoravavy: anaranny laharan-tsikidy fahefatra aminny sikidy alanana
  • Fahavalo: iantsoana ny mpisompatra, ny rafy, ny miady sy mifanohitra aminny tena ka mitady hamono
  • Jama: fandaharana ankasa ny voan-tsikidy, ka mifanohitra aminny "taraiky" izay tsy ankasa
  • Tale: anaranny voan-tsikidy voalohany amin ny laharan-tsikidy voalohany


                                     

10. Jereo koa

Tsanganan-tsikidy:

  • Tale, Maly, Fahatelo, Bilady, Fianahana, Abily, Alisay, Fahavalo, Fahasivy, Ombiasa, Haja na Haza, Zanahary, Asorotà na Asorotany Tovolahy, Lalana, Trano na Kiba na Akiba.
                                     

11. Tahirin-kevitra azo anovozana

  • Ferrand, Gabriel., 1891-1902, Les musulmans à Madagascar et aux Iles Comores, 3 vols 1891, 1893, 1902, Paris: Ernest Leroux.
  • Hébert, J.C., 1961, "Analyse structurale des géomancies comoriennes, malgaches et africaines", J ournal de la Société des Africanistes
  • Decary Raymond, La divination malgache par le sikily, Paris, Publication du Centre Universitaire des Langues Orientales vivantes Volume IX, 1970. ELIADE Mircea, Le sacré et le profane, Paris, Gallimard, 1965.
  • Steinschneider, M., 1877, "Die Skidy oder check geomantischen Figuren", Zeitschrift der deutschen Morgenländischen Gesellschaft
  • Dandouau André., "Ny fahombiazan’ny sikidy" in Bulletin de l’Académie Malgache, Tananarive, 1908 pp. 62-72.
  • Rabedimy Jean François, Pratiques de divination à Madagascar ; Techniques du Sikily en Pays Sakalava Menabe, Travaux et Documentation de l’ORSTOM N°51, PARIS, 1976
  • Russillon Henri, "Le sikidy malgache" in Bulletin de l’Académie Malgache, Vol VI, Tananarive, 1908-1909 p.p. 115-162.
  • "Sikidy" in Rakibolana malagasy sy rakipahalalana momba ani Madagasikara.
  • Rabedimy Jean François, "Contribution de l’ombiasy à la formation du royaume Menabe" in Les souverains de Madagascar. L’histoire royale et ses résurgences contemporaines sous la direction de Françoise Raison-Jourde, Paris, Karthala, 1983 pp.177-192.
  • Faublée Jacques, "Techniques divinatoires et magiques chez les Bara de Madagascar" in Journal de la Société des Africanistes, Paris, 1951, T. XXXI, 1951 pp 127-138.
  • Chemillier M., "Divination et rationalité à Madagascar", K. Chemla éd., Actes du colloque de synthèse Histoire des savoirs, décembre 2007, p. 241-258.
  • Dandoau Berthe, "Ody et fanafody Charmes et remèdes" in Bulletin de l’Académie Malgache, N° XI, Antananarivo, 1912.
Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →